Natuurlijke verfstoffen

Veel van de items verf ik zelf met de hand. De stof komt ongebleekt en ongeverfd binnen. Het ene kledingstuk wordt eerst in elkaar gezet en dan geverfd (bijvoorbeeld de Starling top en de Robin dress), voor andere kledingstukken wordt eerst de stof geverfd en pas dan worden ze in elkaar gestikt (zoals de Albatross blazer en de Jay trouser). De verschillende werkvolgorde heeft er mee te maken dat de ene stof krimpt tijdens het verf proces en de ander niet. En een te kleine blazer is voor niemand leuk.

Waarom al deze moeite?
Al van jongs af aan ben ik bezig met textiel. Het verknippen van kleding en het maken van kleertjes voor mijn knuffels was een top prioriteit. Later bewerkte ik mijn eigen kleding met verf, bleek, studs en veiligheidsspelden.
Op de mode-academie bewerkte ik graag mijn stoffen met verschillende technieken en zo ontdekte ik het verven en bedrukken van stof.
Het was magisch om te zien hoe een witte stof transformeerde door het te bewerken met verfstoffen.

Om het gebruik van water en giftige verfstoffen te beperken verf ik veel van de items uit de collectie zelf. Bovendien blijft het magisch om te zien hoe de stof haar nieuwe kleur krijgt.

Om een inzicht te geven in de verfstoffen die ik gebruik geef ik hieronder een korte uitleg. Alle verfstoffen zijn op plantaardige basis en volledig te composteren. Op deze manier is de ecologische voetafdruk minimaal.

Bij de geverfde kledingstukken in de webshop vind je een linkje naar deze pagina zodat je makkelijk kan terugvinden met welke verfstof het desbetreffende kledingstuk is geverfd.

Madder / Meekrap

De meekrap (Rubia tinctorum), ook wel mee of mede is een plant die behoort tot de sterbladigenfamilie (Rubiaceae). Meekrap werd vroeger gebruikt als grondstof voor de rode kleurstoffen alizarine en purpurine. Daarnaast wordt aan meekrap ook een medicinale werking toegeschreven.

De plant wordt 60-90 cm hoog en heeft kleine gele bloemen. In de grond bevinden zich wortelstokken, die 50-100 cm in de grond steken. Deze wortelstokken worden gebruikt voor het maken van de verfstof.

Meekrap komt van nature voor in Klein-Azië en in het oostelijke deel van het Middellandse Zeegebied. Meekrap werd al in de oudheid verbouwd om er een verfstof uit te winnen, met name in Zuid-Azië en Egypte, waar het reeds in 1500 voor Chr. is aangetroffen. Het is een van de meest stabiele natuurlijke kleurstoffen. Met meekrapwortel gekleurde textiel is dan ook aangetroffen in bijvoorbeeld het graf van Toetanchamon, in de ruïnes van Pompeï en in het oude Corinthië. Vermoedelijk hebben de Romeinen het tijdens de late keizertijd in West-Europa geïntroduceerd. In de vroege Middeleeuwen werd de kweek van meekrap gestimuleerd door Karel de Grote.

Weld / wouw
Vroeger werd de plant (reseda luteola) op grote schaal verbouwd als verfplant en vanwege de grote vraag ernaar zelfs uit Frankrijk geëxporteerd. Voor zover bekend is dit een van de oudste verfplanten die een uitgesproken gele kleur opleveren wanneer aluin of tin als fixeermiddel toegevoegd wordt. De grootste concentraties bevinden zich in de toppen van de spruiten en in de zaden.  De wouw heeft al een lange historie. Ze is bekend van vondsten van 4000 jaar geleden, waar men rond paalwoningen sporen van de Wouw (zaden) heeft aangetroffen. Het is niet zeker of dit was vanwege de gele kleurstof luteoline of vanwege de geneeskrachtige eigenschappen.

Kleur olive
De kleur olive wordt verkregen door een mix van verschillende groene planten. Waaronder brandnetel (urtica).

Catechu
Catechu (ook cachou) is een looistof houdende, organische kleurstof. Catechu is afkomstig uit de bast van tropische bomen zoals de acacia (robinia pseudoacacia). De bruin – gele kleur van catechu wordt ook wel taneet genoemd.
Catechu heeft een conserverende werking. Het werd vroeger vooral door vissers gebruikt om touw, visnetten en katoenen zeilen te tanen om het materiaal te beschermen tegen schimmels of bacteriën.
Touw en netten werden meestal in de taanketel gekookt, zeilen werden op de grond gelegd en met een borstel getaand.
Oude vissersboten hadden door het tanen vaak bruine zeilen, wat heeft geleid tot de term ‘bruine vloot’, waarmee overigens een veel ruimere groep historische schepen aangeduid wordt.

Catechu wordt ook gezien als een geneeskundige stof. Het wordt gebruikt als smaakstof in drop en als smaak- en kleurstof in alcoholische dranken. In het Franse Toulouse worden sinds het eind van de negentiende eeuw blikjes cachousnoep met een sterke mint maak volgens onveranderd recept verkocht onder de naam; Cahou Lajaunie.

Maak je dit ook allemaal zelf?
Nee ik geef toe dat ik niet al tijgerend door het bos kruip opzoek naar de juiste planten. Ik koop pakketten in met alles wat ik aan grondstoffen nodig heb om de stof te kunnen verven. Het maken van verfstoffen uit planten is een vak apart. Waar de plant staat, hoeveel zonuren en water deze heeft gehad, en in welke maand de plant wordt geoogst heeft allemaal effect op de kleur.
Ik zou deze kennis me graag eigen willen maken, dus wie weet dat ik ooit op een dag mijn eigen verfstoffen maak.
Maar tot die tijd geniet ik van het magische proces van een onbewerkte stof die zich laat kleuren in de mooiste kleuren op natuurlijke basis.

Hennep, dat is toch om te roken??

Altijd ben ik opzoek naar nieuwe materialen, vormen en kleuren. In deze blog wil ik graag een materiaal toelichten die ik met Nadia Nelleke meer ga gebruiken.
En dat is; hennep.

Nu kan ik je bijna horen denken… hennep, dat is toch van de wietplant? Dat is toch om te roken?
Ik kan me de verwarring goed voorstellen, maar laten we het verschil meteen duidelijk maken. Hennep en marihuana komen van dezelfde familie, de cannabis. De planten lijken ook veel op elkaar. Maar voor marihuana wil je graag planten met een hoge THC waarden (het stofje waar je stoned/high van wordt) en voor hennep wil je een zo laag mogelijke THC waarde. Als je hennep zou roken zou je daar niks van voelen, het maximum THC gehalte in hennep is 0.2%.

Zo die verwarring is de wereld uit, en dan kan ik je nu vertellen waarom ik zo weg ben van hennep.

De voordelen van textiel gemaakt van hennep.
Stof gemaakt van hennep voelt heerlijk zacht aan, en hoe vaker je het wast en draagt hoe zachter de stof wordt. Hennep is 4 keer sterker dan katoen en gaat daardoor veel langer mee. Ook behoudt de stof zijn kleur heel goed en neemt het makkelijk kleurstoffen op waardoor er geen chemische kleurstoffen gebruikt hoeven te worden tijdens het verf proces.

Go naturel!

Daarnaast is kleding gemaakt van hennep van nature anti-bacterieel, hierdoor heb je minder snel last van zweetluchtjes en wat er weer voor zorgt dat je je kleding minder vaak hoeft te wassen, wat weer water en elektriciteit bespaart!
Maar er is meer, hennep neemt snel vocht op maar droogt ook weer snel, zo blijf je koel in de zomer en warm in de winter. Wat nog een voordeel is voor de zomer is dat hennep een bijzondere eigenschap heeft en dat is dat het UV stralen tegenhoudt!

Overtuigd?
Ik kan me niet voorstellen dat je na het lezen van bovenstaande voordelen niet ook om bent, maar er zijn altijd twijfelaars. Voor jullie zal ik ook nog de ecologische voordelen van hennep benoemen.

De ecologische voordelen van hennep.
Hennep is niet alleen fantastisch voor jou als drager, de natuur is ook heel blij met hennep! Zo is er bij de productie van hennep heel weinig water nodig, zo is regenwater vaak alleen al voldoende voor de groei. Dit is slechts één-twintigste van wat er bij katoen nodig is aan water.
Hennep groeit dichtbij elkaar en wordt in 4 maanden tijd wel 4 meter hoog, door de snelle groei kan er vaker per jaar geoogst worden. Doordat de plant van zichzelf heel sterk is, is het gebruik van pesticiden en insecticiden niet nodig waardoor hennep heel goed biologisch geteeld kan worden.
Hennep heeft niet veel voeding nodig om te groeien waardoor de grond niet wordt uitgeput. De wortels zijn lang en gaan diep de grond in waardoor erosie wordt tegen gegaan. Na de teelt blijven de wortels in de grond zodat de aarde rijk blijft aan voedingstoffen.
Hennep wordt met de hand geplukt wat zeer milieuvriendelijk is en voor banen zorgt.

En misschien wel een pareltje om uit te lichten is dat bij de productie van hennep er meer CO2 wordt opgenomen door de planten dan dat er wordt uitgestoten!

En hennep is geen plastic, dus er komen geen micro-plastic deeltjes tijdens het proces, het dragen of het wassen in de oceanen terecht.

Hoe was ik mijn kleding gemaakt van hennep?
Heel eenvoudig, was je kleding gemaakt van hennep (eigenlijk bijna al je kleding) op 30 graden in de wasmachine, met een ecologisch zacht wasmiddel en zonder wasverzachter! Maar dat ruikt zo lekker!! Tja, wasverzachter is niet goed voor je huid, voor je kleding en voor de natuur. Zo kunnen mensen met een gevoelige huid exceem of huidirritatie krijgen van wasverzachter. En daarnaast verbleekt het de kleur van je kleding sneller en breekt het de elasticiteit af van onder andere elastomeer en elastiek waardoor je spijkerbroeken met stretch of je mooie strakke t-shirts snel kunnen gaan lubberden…. en daar wordt niemand blij van.
Hang je kleding te drogen, gooi ze niet in de droger (door de wrijving en de warmte slijt je kleding sneller) dit scheelt weer heel veel energie!

Nu dan?
Ik hoop dat ik je net zo enthousiast gemaakt heb over hennep als dat ik zelf ben, dan ga ik nu weer hard aan het werk aan mijn nieuwe items gemaakt van…. HENNEP!! En nog een kleine spoiler alert, hierboven heb ik beschreven dat hennep goed te verven is… en laat ik dat nou heel leuk vinden om te doen.

Dus 1+1=…….

X
Add to cart